И. К. НИСЕ ЛЕВА УЗБЕНИСТОННИНГ СУГОРИЛАДИГАН ТУПРОКЛАРИДА СУВ ВА ШУР РЕЖИМИНИ ТАРТИБГА СОЛИШ Шрланишга мойнл булган тупрокларнииг - мелиоратив хола- эини белгилайдиган асосий крсатгич вегетация даврида ер ости сувларининг туриш чукурлигидир. Агарда ер ости сувлариниит туриш чукурлиги танланиб литология бУйнча ушлаб турилса ва тугри сугориш режими к}лланилса, у вактда уларнинг миперал- лашиши учун хеч кандай ахамият касб этмайди. Мирзачлнииг лёссимон кумок тупроклари каби бир. хил груптли $рта кумок тупрокларда ер ости сувларининг ер бетига якинлашиши Усув давридаги сугориш пормасини кискартиш им- конинии бериши билан бирга, ш$р ювишда бериладиган сув нор- масиии сугоришда кетадиган сув сарфига нисбатан 1,5—3 баравар ошириб юборади Узбекистон_ допрасидаги вс р 6 йича олииганда эса мат- ар ва вохалар буотда нашр этилган маълумотларга к$ра обла суйича ер ости супларинииг оптимал туриш чукурлиги хар хил бла- ди деган: хулосага келиш! мумкин: а) кУпчилик кисми бир хил тип- даги кумок ёткизиклардан иборат булган Мирзачулда ер ости сувларини 2,5—3 м гача тушириш талаб этилади. Лекии июль-август ирида ер ости сувларини З м ва ундан хам чукуррокка тушириш максадга мувофик” деб хисоблаймиз. Чунки ` бу холда ` кийшик депрессия узунлиги буйича сугориш режимида хеч кандай фарк б}лмайди, Бу эса факат сувориш режимини тУтрилашгина эмас, балки барча экинлар агротехиикасини яхшилаш имконини „беради. Бу холда эксплуатация давридаги шур ювиш уни Утказиш учун`вакт етишмайдиган Мирзач$л шароитида кун’ тартибидан чикариб ташланади. Сугориш нормаси гуза учун гектарига 4,5—5,0 минг м, бедада 6.5—7,5 минг м% атрофида булади. Мирзачлнинг гарби-жанубий кнеми, яъни Жанубий Мирзач$л канали зонасида ерларни }злаштириш даврида муаккат зовурлар билаи чамбарчае боглик булган чукур зовурлар системасини жорий этиш максадга — мувофикдир. Эксплуатация даврида эса факат чукурлиги 25—4 м келадиган зовурларни колдириш мумкин б}лади. Бунда зовурларнинг бир кисми ёпик холдаги дре- нажлардан иборат б}либ, улар \сув даврида ер ости сувларини 2—25 м дан юкори кутарилишига йл куймайди, 150